AN GIANG  - Hàng trăm tù nhân một trại tù ở An Giang đập phá nhà tù, leo tường trốn trại hôm tối 12 Tháng Giêng, nhưng đến này vẫn chưa có cơ quan truyền thông nào tại Việt Nam loan tin v́ lư do “nhạy cảm.”
Cuộc bạo loạn diễn ra tại nhà tù Định Thành ở huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang. Đây là một nhà tù do Cục Quản Lư Trại Giam V26 thuộc Bộ Công An quản lư.
Theo các nhân chứng kể lại, có khoảng 330 tù nhân tham gia vụ bạo động. Họ đă đập phá, đốt nhà bếp và cả kho chứa thuốc thú y. Một số tù nhân đă leo rào, trèo tường trốn trại.
Một nguồn tin cho biết, nhà cầm quyền địa phương và công an tỉnh An Giang “đă huy động hơn 1,500 quân, với xe cứu hỏa, cảnh sát 113, liên quân khu, lực luợng công an các tỉnh lân cận bao vây toàn bộ khu vực này, công an nổ súng vang trời, có cả bom cay, ṿi rồng... và phải mất 1-2 ngày sau mới dẹp yên.”
“Bốn mươi bảy tù nhân cầm đầu vụ bạo loạn đă bị tra tấn dă man, có thể vài tù nhân đă chết, và một số được chuyển trại ra Long An, hoặc miền Bắc.” Nguồn tin cho biết tiếp.
Theo tường thuật của người dân sống xung quanh trại giam Định Thành, th́ họ đă có một đêm kinh hoàng, khiếp vía. Tiếng đập phá la hét vang trời khiến nhà nào cũng đóng chặt cửa... Tuy nhiên, theo tin “trấn an” từ phía trại giam th́ “không có tù nhân nào tẩu thoát.”
Một cán bộ quản giáo cho biết, “Nguyên nhân vụ bạo loạn là do các tù nhân ‘đàn anh’ kích động, đưa ra các ‘yêu sách’ buộc phía trại giam phải thay đổi... Rồi kích động hàng trăm tù nhân khác đốt phá gây bạo loạn để cùng trốn!”
Tuy nhiên, nội dung của các “yêu sách” này là ǵ th́ cán bộ này không dám nói. Người quản giáo này cũng khẳng định, “Trại giam Định Thành này là trại giam thoải mái nhất, anh em quản giáo ở đây đă đối xử rất có ‘t́nh người’ và thoải mái với tù nhân! Chúng tôi có dịp đi học tập và tham quan các trại giam khác như ở Vũng Tàu và một số tỉnh miền ngoài nên có thể khẳng định nếu họ không ở được trại này th́ không thể ở trại nào khác được!”
Bằng chứng cho sự “thoải mái” hay đúng hơn là sự “lơ là” của một bộ phận cán bộ quản giáo đă biến trại tù Định Thành này trong thời gian qua thành một cái chợ ma túy. Phạm nhân ngồi tù vẫn xài điện thoại di động và buôn ma túy.
Một trong những vụ án được đem ra xét xử công khai là vụ tù nhân Vơ Trung Nghĩa ngồi tù 15 năm về tội mua bán trái phép ma túy nhưng lại nhờ người yêu gửi cho ḿnh cái điện thoại di động. Nghĩa đă dùng điện thoại di động trong tù để liên lạc các đại lư ma túy bên ngoài tuồn hàng vào để Nghĩa vừa “ăn” vừa bán lẻ lại cho các tù nhân khác. Đến giữa năm 2009 vừa qua, khi đồng bọn của Nghĩa nhét ma túy vào những miếng thịt heo kho tàu tiếp tế bị bắt quả tang th́ mới bị phát hiện.
Được biết nguyên nhân của vụ bạo loạn này là do cán bộ quản giáo trại tù Định Thành đă cư xử tàn bạo, hà khắc đối với phạm nhân nên khiến hàng chục phạm nhân đứng lên chống đối, mâu thuẫn gay gắt kéo theo hàng trăm phạm nhân đồng loạt đứng lên bạo loạn. Một người phụ nữ có con đang thụ án ở trại giam này cho biết, “Con tôi bị đối xử như con vật. Tội nghiệp cho con tôi lắm! Nhưng tôi chỉ biết kêu nó ráng chịu đựng thôi, chứ biết làm sao bây giờ!”
Cũng như hàng chục trại tù khác thuộc Cục V26 - Bộ Công An, tù nhân bị giam giữ và giáo dưỡng tại trại giam Định Thành cũng phải lao động như trồng trọt, chăn nuôi... mà không hề được trả công. C̣n chế độ ăn uống th́ kham khổ, buộc gia đ́nh tù nhân phải thường xuyên đi “thăm nuôi.” Đó là chưa kể đến những “ngách tối” của trại giam, các h́nh thức tra tấn dă man, dùng tù nhân tra tấn tù nhân. Thật khó mà biết hết được, v́ ngay như số liệu về trại tù, số lượng tù nhân cả nước là bao nhiêu cũng được Cục V26 bịt kín..
Thân nhân của các tù nhân cho rằng, “Đă vô tù rồi th́ khỏi phải nói. Ngay như trước bàn dân thiên hạ cảnh sát phản ứng nhanh 113 mỗi khi thi hành nhiệm vụ đều tự nhiên đánh đập dă man dù chưa rơ đúng sai. Hay như năm rồi ở thị trấn An Châu, huyện Châu Thành tỉnh An Giang có 2 cậu bé chỉ mới 17 tuổi đă thắt khăn treo cổ tự tử khi bị công an giam giữ 4 ngày v́ bị nghi ngờ ăn cắp 1 chiếc điện thoại di động. Gia đ́nh của 2 cậu bé này không được thông báo, cho đến 5 ngày sau khi chết gia đ́nh mới được công an mời “chứng kiến việc mổ tử thi.”
Có nhiều lư do khiến thông tin về vụ bạo loạn ở trại giam Định Thành được bịt kín. Một phần để trấn an dư luận, một phần để “xứng đáng” với ‘Huân chương Chiến Công hạng nh́’ của chủ tịch nước tặng thưởng cho công an tỉnh An Giang, cách đây vài ngày là “Cờ thi đua” của chính phủ. Và quan trọng hơn là giữ “tiếng thơm” cho giám đốc công an tỉnh, ông Dương Thái Nguyên vừa được thăng quân hàm lên cấp thiếu tướng.